Baz’lar şehir
dışına çıkacak
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu
‘Baz’lar şehir dışına çıkacak
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, kent içindeki baz istasyonlarının uzun
zaman diliminde insan sağlığına zarar vereceğini, insanların
psikolojik yapısında tedirginlik ve ümitsizlik yarattığını
belirterek, kent dışına çıkartılması gerektiğine hükmetti
TÜRKER KARAPINAR Ankara
Oturduğu apartmanın önündeki elektrik direğine baz istasyonu takılan
Bedirhan Atasoy, istasyonun radyasyon yaydığının uzmanlarca
belirtildiğini, kızının lenf kanseri hastası olduğunu, bu durumun
aile açısından yıkıma yol açtığını, istasyonun faaliyetine devam
ediyor olmasının aile bireylerinin sağlığı için endişeye neden
olduğunu belirterek, 2009’da istasyonun kaldırılması istemiyle dava
açtı. Ankara 1. Asliye Hukuk Mahkemesi, davacının ve aile
bireylerinin, baz istasyonu ile karşı karşıya kalmasının
psikolojilerini olumsuz etkileyeceğinin doğal bir sonuç olduğunu
vurguladı. İstasyonun kaldırılması gerektiğine yönelik kararda,
kızları lenf kanseri olan ailenin sürekli bir endişe içerisinde, baz
istasyonuyla karşı karşıya yaşamak zorunda bırakıldığı vurgulandı.
Haberleşme hakkının bireyin konutunda huzurlu ve sağlıklı yaşama
hakkından üstün tutulamayacağı kaydedilen gerekçede, ailenin
tedirgin olduklarının gözlendiği, bu nedenle istasyonun başka bir
yere yerleştirilmesinin uygun olacağı kaydedildi.
Onadı sonra bozdu
Kararın temyiz edilmesi üzerine dosyayı görüşen Yargıtay 4. Hukuk
Dairesi, yerel mahkemenin kararını onadı. Daire, yönetmeliğe uygun
olarak kurulup işletilse dahi baz istasyonlarının ”uzun zaman
diliminde insan sağlığında zarara neden olacağına” ve ”para ile
ölçülebilen bir zarar olmasa da insanların psikolojik yapısında
tedirginlik ve ümitsizlik yarattığı” gerekçesiyle baz
istasyonlarının yerleşim yerlerinden uzaklaştırılmasına karar verdi.
Davalı GSM şirketinin karar düzeltme talebinde bulunması üzerine
dosyayı yeniden görüşen Yargıtay 4. Hukuk Dairesi bu kez yerel
mahkemenin kararını bozdu.
Fazla insan etkilenir
Bozma gerekçesinde ise baz istasyonunun şehir dışına çıkarılması
halinde sinyallerin abonenin cep telefonuna ulaşması için çok yüksek
elektromanyetik dalga oluşturması gerekeceği vurgulandı. Daha fazla
güç kullanılacağından daha çok insanın daha fazla elektromanyetik
alana maruz kalacağı bildirilen gerekçede, “Davacının baz
istasyonunun sağlığına zarar verdiğini ve yönetmelikte belirtilen
limit değerlere uygun bulunmadığını ispatlaması gerekir. Soyut,
’uzun vadede zarar verir’, ’baz istasyonu yakın mesafede’, ’görünce
moralim bozuluyor’ gibi nedenlerle baz istasyonunun sökülmesine
karar verilmesi hukuka ve yasalara uygun değildir” denildi. Ankara
1. Asliye Hukuk Mahkemesi ise ilk kararında direndi. Dosya, Yargıtay
Hukuk Genel Kurulu’na geldi. Genel Kurul, oy çokluğuyla yerel
mahkemeyi haklı buldu. Karara göre; evinin çok yakınında baz
istasyonu bulunanlar, yargı kararını emsal göstererek, ilgili
şirketten istasyonun kaldırılmasını isteyebilecek. GSM şirketi, buna
rağmen kaldırmazsa, emsal niteliğindeki karar dayanak gösterilerek,
dava açılabilecek. Karar uyarınca, GSM şirketlerinin, talepte
bulunulması halinde istasyonu kent merkezlerinin dışına çıkartması
gerekiyor. Aksi takdirde talep edenlerin dava açma hakkı bulunuyor.
Kanseri 4 kez yendi
1979 doğumlu, Hacettepe Üniversitesi biyoloji Bölümü mezunu Bemay
Deniz Atasoy 1996’da lise birinci sınıfta okurken, lenf kanserine
yakalandı. 1996’dan bu yana, 6 kez kemoterapi gören, ışın tedavisi
uygulanan, kök hücre nakli yapılan Atasoy’a 4 ayrı kez kanser
teşhisi konuldu. Son teşhisin ardından hastalığı bir kez daha
yendiği söylenen Atasoy, babası Bedirhan Aksoy’un anlatımına göre,
son tedavi sürecinde, evinin karşısına dikilen baz istasyonu
nedeniyle büyük moral bozukluğu ve endişe yaşadı. Bemay Deniz
Atasoy, “Kararın herkes için emsal oluşturmasını istiyorum” diye
konuştu.
‘İletişim durur’
Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) Başkanı Tayfun Acarer,
baz istasyonlarının ‘yerleşim yerlerinde kalması’ ve ‘şehir dışana
çıkarılması’ gibi bir seçenek olmadığını belirtti. Acarer, ikinci
olasılığın gerçekleşmesi halinde iletişim altyapısının
kullanılamayacağını söyledi. Tayfun Acarer, baz istasyonlarının
yerleşim yerlerinin dışına çıkarılması neticesinde haberleşmenin
duracağını, bunun da ‘haberleşme hakkı’ tartışmalarını beraberinde
getireceğine dikkat çekti. BTK’dan alınan bilgilere göre baz
istasyonları teknik özellikleri gereği düşük çıkış güçlerinde ve
hücresel yapıda çalışıyor. Bu nedenle şehir dışlarına taşınmaları
teknik olarak mümkün değil. EKONOMİ SERVİSİ
